Zdrowe odżywianie kojarzymy najczęściej z wyborem wartościowych produktów, odpowiednią ilością warzyw i owoców, białka, tłuszczów czy węglowodanów oraz kontrolowaniem kalorii. Tymczasem dla naszego organizmu znaczenie ma również sposób, w jaki spożywamy posiłki.
Jedzenie jest procesem, w którym uczestniczą nie tylko układ pokarmowy, ale także mózg, układ nerwowy i hormony. Widok, zapach i smak potrawy przygotowują organizm do trawienia. Jedzenie to złożony proces biopsychospołeczny – podkreślają autorzy publikacji na łamach pisma „Nutrition”, prof. Wojciech Kolanowski – ekspert ds. żywienia z Państwowej Akademii Nauk Stosowanych w Przemyślu oraz dr Roberta Foligni z Uniwersytetu San Rafaele w Rzymie. Dlatego warto stworzyć podczas posiłku odpowiednie warunki.
Pośpiech nie sprzyja trawieniu. Kiedy jemy bardzo szybko, kęsy są zwykle słabiej rozdrobnione, połykamy też więcej powietrza. Może to prowadzić do uczucia ciężkości, wzdęć, zgagi czy dyskomfortu. Dokładne przeżuwanie daje również organizmowi więcej czasu na pojawienie się sygnału sytości, co może ułatwiać uniknięcie przejadania się.
Dobrym nawykiem jest przeznaczenie na posiłek około 20–30 minut. Warto odłożyć w tym czasie telefon, wyłączyć telewizor i ograniczyć inne rozpraszacze. Spokojne jedzenie pozwala lepiej zauważyć smak, zapach i konsystencję potrawy, a przede wszystkim – sygnały wysyłane przez własny organizm.
10 prostych zasad higieny jedzenia:
- Jedz w spokojnym miejscu – bez telewizora, telefonu i innych rozpraszaczy.
- Usiądź przy stole – nie jedz w pośpiechu, na stojąco czy w niewygodnej pozycji.
- Jedz powoli i dokładnie przeżuwaj każdy kęs.
- Rób krótkie przerwy między kolejnymi kęsami.
- Staraj się jeść regularnie, o w miarę stałych porach.
- Poświęć na posiłek około 20–30 minut.
- Kończ jedzenie, gdy poczujesz sytość, zamiast kierować się zasadą, że trzeba opróżnić cały talerz.
- Nie jedz obfitego posiłku tuż przed snem – najlepiej zachować około 3 godzin odstępu.
- Nie podejmuj intensywnego wysiłku bezpośrednio po jedzeniu, szczególnie ćwiczeń mocno angażujących mięśnie brzucha.
- Unikaj skrajnie gorących i bardzo zimnych potraw, wybierając umiarkowaną temperaturę.
Higiena jedzenia to więc coś więcej niż czystość rąk, naczyń i produktów. To także higiena naszych nawyków przy stole. Spokojny posiłek, uważność, dokładne przeżuwanie i reagowanie na uczucie sytości mogą pomóc lepiej słuchać własnego organizmu i czerpać z jedzenia nie tylko energię, ale również przyjemność. Źródło: naukawpolsce.pl; https://ncez.pzh.gov.pl/
Renata Bech
Ilustracja poglądowa AI
