Czerwiec to miesiąc poświęcony zdrowiu psychicznemu mężczyzn. To dobry moment, aby zatrzymać się i głośno powiedzieć o problemie, który przez lata był przemilczany. Wciąż wielu mężczyzn cierpi w ciszy, ukrywając swoje emocje, lęki i kryzysy za maską „siły” oraz „radzenia sobie”.
Społecznie przyjęło się, że mężczyzna powinien być odporny, opanowany i samowystarczalny. Wielu chłopców od najmłodszych lat słyszy: „chłopaki nie płaczą”, „bądź twardy”, „nie maż się”. Takie komunikaty sprawiają, że dorosłym mężczyznom trudno mówić o emocjach, prosić o pomoc czy przyznać, że przeżywają kryzys psychiczny. Efekty bywają bardzo poważne. Depresja, przewlekły stres, wypalenie zawodowe, uzależnienia czy samotność coraz częściej dotykają mężczyzn w różnym wieku. Niestety wielu z nich zgłasza się po pomoc dopiero wtedy, gdy sytuacja staje się naprawdę trudna.
Warto pamiętać, że problemy psychiczne u mężczyzn często objawiają się inaczej niż stereotypowo wyobrażana depresja. To nie zawsze smutek i płacz. Często są to:
- wybuchy złości i drażliwość,
- zamknięcie się w sobie,
- ucieczka w pracę lub używki,
- izolowanie się od bliskich,
- problemy ze snem i ciągłe zmęczenie,
- brak motywacji i poczucie pustki,
- ryzykowne zachowania.
Wielu mężczyzn zamiast powiedzieć „jest mi ciężko”, mówi:, „Po prostu jestem zmęczony”, „Dam sobie radę”, „To nic takiego”.
Dlatego tak ważne jest, aby umieć dostrzegać sygnały kryzysu i reagować zanim problem się pogłębi.
Zdrowie psychiczne wpływa na wszystkie obszary życia – relacje rodzinne, pracę, poczucie bezpieczeństwa i codzienne funkcjonowanie. Nieleczone problemy psychiczne mogą prowadzić do rozpadu relacji, uzależnień, problemów zdrowotnych, a w skrajnych przypadkach nawet do prób samobójczych.
Rozmowa o emocjach nie jest oznaką słabości. Przeciwnie – wymaga odwagi i świadomości własnych potrzeb. Im szybciej mężczyzna otrzyma wsparcie, tym większa szansa na poprawę samopoczucia i odzyskanie równowagi. Pomoc często zaczyna się od zwykłej obecności i zainteresowania drugim człowiekiem. Nie trzeba mieć specjalistycznej wiedzy, aby okazać wsparcie.
Czasem najważniejsze jest, aby ktoś mógł po prostu powiedzieć, co czuje. Warto zadawać pytania:
- „Jak się ostatnio czujesz?”
- „Czy coś cię martwi?”
- „Chcesz o tym pogadać?”
Nie należy bagatelizować problemów ani odpowiadać:
„Weź się w garść”, „Inni mają gorzej”, „Przesadzasz”, „Dasz radę-to nic takiego”.
Takie słowa mogą sprawić, że osoba w kryzysie jeszcze bardziej zamknie się w sobie.
Wizyta u psychologa, psychoterapeuty czy psychiatry jest formą dbania o zdrowie – tak samo jak konsultacja u lekarza rodzinnego. Coraz więcej mężczyzn korzysta z profesjonalnego wsparcia i mówi o tym otwarcie.
Budujmy kulturę rozmowy
Duże znaczenie ma także zmiana społecznego podejścia. Chłopcy i mężczyźni powinni mieć przestrzeń do wyrażania emocji, mówienia o lęku, stresie czy smutku bez obawy przed oceną.
Osoba przeżywająca kryzys psychiczny nie musi zostawać z problemem sama. Pomoc można znaleźć w wielu miejscach:
- u psychologa lub psychoterapeuty,
- u psychiatry,
- w poradniach zdrowia psychicznego,
- u lekarza rodzinnego,
- telefonach wsparcia i infoliniach kryzysowych,
- w fundacjach oraz organizacjach pomagających osobom w kryzysie psychicznym.
W sytuacjach zagrożenia życia lub myśli samobójczych należy jak najszybciej skontaktować się z numerem alarmowym 112 albo zgłosić się do najbliższego szpitalnego oddziału ratunkowego.
Renata Bech
Ilustracja poglądowa AI
