Okres jesienno-zimowy to czas, w którym nasz organizm staje się bardziej podatny na infekcje. Dlatego tak ważne jest, by w tym czasie szczególnie zadbać o odporność organizmu. Jednym z kluczowych elementów profilaktyki jesiennych infekcji jest styl życia, który obejmuje zdrową dietę, aktywność fizyczną, odpowiednią ilość snu oraz unikanie stresu.
To, co jemy, ma bezpośredni wpływ na funkcjonowanie naszego układu immunologicznego. Niewłaściwa dieta, uboga w witaminy, minerały i błonnik, osłabia odporność i zwiększa podatność na infekcje. Z kolei dobrze zbilansowane posiłki mogą skutecznie wspierać naturalne mechanizmy obronne organizmu.
Kluczowe składniki odżywcze dla odporności to:
- Witamina C – działa antyoksydacyjnie, wspomaga produkcję białych krwinek, które są odpowiedzialne za walkę z infekcjami. Znajdziemy ją m.in. w cytrusach, kiwi, papryce, natce pietruszki i brokułach.
- Witamina D – szczególnie ważna w sezonie jesienno-zimowym, gdy ze względu na niedobór światła słonecznego jej naturalna synteza w skórze jest ograniczona. Witamina D reguluje funkcjonowanie układu immunologicznego i może zmniejszać ryzyko infekcji wirusowych. Warto włączyć do diety tłuste ryby morskie (łosoś, makrela), żółtka jaj oraz rozważyć suplementację po konsultacji z lekarzem.
- Cynk – wpływa na produkcję komórek odpornościowych i działa przeciwzapalnie. Dobrym źródłem cynku są pestki dyni, orzechy, rośliny strączkowe, pełnoziarniste produkty zbożowe oraz mięso i jaja.
Probiotyki, czyli „dobre bakterie”, odgrywają istotną rolę w utrzymaniu zdrowej flory jelitowej. Jelita to centrum naszej odporności – znajduje się w nich około 70% komórek immunologicznych. Dlatego spożywanie produktów fermentowanych, takich jak jogurty naturalne, kefiry, kiszonki (kapusta kiszona, ogórki kiszone), może pozytywnie wpłynąć na naszą odporność. W razie potrzeby warto sięgnąć po wysokiej jakości suplementy probiotyczne.
Regularna aktywność fizyczna, nawet w umiarkowanej formie, np. spacery, nordic walking czy jazda na rowerze, wzmacnia układ odpornościowy. Ruch poprawia krążenie, dzięki czemu komórki odpornościowe mogą szybciej reagować na obecność patogenów. Dodatkowo przebywanie na świeżym powietrzu, nawet w chłodniejsze dni, dotlenia organizm i poprawia samopoczucie.
Ważne jest jednak, aby dostosować ubiór do warunków pogodowych. Przegrzanie lub przemarznięcie może mieć odwrotny skutek i osłabić organizm. Zasada „na cebulkę” sprawdza się idealnie w okresie jesienno-zimowym.
Sen to jeden z fundamentów zdrowia i odporności. Podczas snu organizm regeneruje się, a układ odpornościowy może skutecznie przygotować się do walki z ewentualnymi zagrożeniami. Dorośli powinni spać średnio 7–9 godzin na dobę. Regularny, głęboki sen poprawia funkcjonowanie limfocytów T i wspomaga procesy obronne.
Również odpoczynek w ciągu dnia – w formie relaksu, medytacji czy nawet krótkiej drzemki – ma korzystny wpływ na zdrowie psychiczne i fizyczne. Przewlekły stres i przemęczenie znacząco osłabiają odporność i zwiększają ryzyko infekcji.
Nie można też zapomnieć o podstawowych zasadach higieny, które są niezwykle skuteczne w zapobieganiu rozprzestrzenianiu się wirusów i bakterii:
- Regularne mycie rąk wodą z mydłem,
- Unikanie dotykania twarzy brudnymi rękami,
- Wietrzenie pomieszczeń,
- Korzystanie z chusteczek jednorazowych,
- Unikanie bliskiego kontaktu z osobami chorymi.
Warto również rozważyć szczepienia ochronne, np. przeciwko grypie, które zmniejszają ryzyko ciężkiego przebiegu choroby.
W okresie zwiększonego ryzyka infekcji warto sięgnąć po naturalne środki wspierające odporność:
- Miód – działa antybakteryjnie, łagodzi podrażnienia gardła,
- Imbir – ma działanie przeciwzapalne i rozgrzewające,
- Czosnek i cebula – naturalne antybiotyki, które wspierają walkę z infekcjami,
- Herbaty ziołowe – np. z lipy, czarnego bzu, dzikiej róży, które mają działanie napotne, przeciwzapalne i wzmacniające.
Źródła: ; Stacje sanitarno-epidemiologiczne; https://www.gov.pl/web/psse-swinoujscie/jesienne-infekcje–profilaktyka; https://www.gov.pl/web/psse-lobez/jesienne-infekcje—profilaktyka; https://www.gov.pl/web/psse-mysliborz/jesienne-sekrety-odpornosci
Renata Bech
Fot. Pixabay
