Cukrzyca to choroba przewlekła, której towarzyszy wiele powikłań, w tym również neuropatia cukrzycowa, która jest często związana z niedoborem witamin z grupy B i występowaniem bolesnych objawów. Niedobór witamin B jest powszechny u osób z cukrzycą zarówno typu 1 i typu 2.
Dane statystyczne podają, że w 2024 roku liczba osób w Polsce chorujących na cukrzycę wynosiła około 3,1 mln, natomiast osoby z niezdiagnozowaną cukrzycą stanowią 0.5 mln. Choroba ta jest natomiast najczęstszą przyczyną występowania polineuropatii, czyli zespołu objawów klinicznych wynikających z uszkodzenia wielu nerwów obwodowych.
Neuropatia cukrzycowa rozwija się wskutek długotrwałego podwyższenia poziomu glukozy we krwi, co prowadzi do uszkodzenia naczyń i włókien nerwowych, powodując m.in. drętwienie, mrowienie i ból kończyn, które utrudniają codzienne funkcjonowanie, takie jak chodzenie czy sen. Ból neuropatyczny towarzyszy około połowie pacjentów z neuropatią cukrzycową, często znacznie obniżając jakość życia, co może prowadzić do innych chorób czy stanów.
Według badania z kwietnia 2024 r. aż 60% respondentów uważa, że osoby cierpiące na neuropatię cukrzycową mogą doświadczać trudności emocjonalnych. Niestety, choroba bywa trudna do rozpoznania, ponieważ objawy są często subiektywne, a nawet połowa osób z cukrzycą może ich nie zauważać. Sam jestem przykładem osoby, która długo nie odczuwała jakiś zmian, dolegliwości, a gdy zdiagnozowano neuropatię cukrzycową uczyniła ona już nieodwracalne zmiany w moim organizmie.
Każda osoba, która zauważy u siebie niepokojące objawy, powinna niezwłocznie skonsultować je z lekarzem pierwszego kontaktu. W gabinecie lekarza rodzinnego ocena pacjenta z cukrzycą pod kątem neuropatii opiera się na kilku podstawowych badaniach diagnostycznych ważnych w praktyce klinicznej. Badanie odruchów ścięgnistych umożliwia ocenę funkcji nerwów obwodowych i pomaga wykryć wczesne objawy neuropatii. Test czucia wibracji z użyciem kamertonu pozwala zidentyfikować subtelne zaburzenia odbioru bodźców wibracyjnych, będące jednym z pierwszych sygnałów uszkodzenia nerwów. Trzeci test monofilamentowy ocenia czucie dotyku, co ma kluczowe znaczenie w profilaktyce powikłań.
Przeprowadzenie takich badań, a co za tym idzie wczesne rozpoznanie zmian neurologicznych umożliwia wdrożenie odpowiednich działań profilaktycznych i terapeutycznych, co pozwala lepiej dostosować plan leczenia, poprawić jakość życia pacjentów z cukrzycą i ograniczyć ryzyko poważnych komplikacji, w tym zespołu stopy cukrzycowej.
U osób chorych na cukrzycę powszechnie występują niedobory witamin z grupy B. Witaminy B1 (tiamina), B6 (pirydoksyna) i B12 (kobalamina), są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego. Tiamina (B1) bierze udział w metabolizmie węglowodanów i produkcji energii, pirydoksyna (B6) jest kluczowa dla syntezy neuroprzekaźników, a kobalamina (B12) – dla produkcji mieliny, która otacza i chroni włókna nerwowe.
Niedobór witamin z grupy B to powszechny problem wśród pacjentów cukrzycowych. Paradoksalnie fakt, że chory zaczyna doświadczać niepokojących i mocno nasilających się objawów, może się okazać dla niego szansą na szybszą diagnozę i uzyskanie specjalistycznej pomocy, która zapobiegnie dalszemu rozwojowi choroby.
Dlatego prócz uważnej samoobserwacji i regularnych kontroli lekarskich chorym na cukrzycę zaleca się dostarczanie odpowiednich i skonsultowanych dawek witamin z grupy B, które pomagają zmniejszyć dolegliwości bólowe, poprawić czucie w dłoniach i stopach oraz ogólną sprawność w codziennym życiu oraz umożliwiają zmniejszenie zażywanych doraźnie dawek leków przeciwbólowych.
Andrzej Koenig, ociemniały
Fot. Pixabay
