Polacy najczęściej uzależniają się od alkoholu etylowego, ale stosowanie środków odurzających i substancji psychotropowych również stanowi ogromne zagrożenie dla zdrowia i życia, przynosząc poważne konsekwencje rodzinne, społeczne i zawodowe. Niezależnie od tego, z jakim uzależnieniem zmaga się Twój partner lub partnerka jeśli doświadczasz skutków psychicznych i fizycznych tego uzależnienia, podporządkowując mu całe swoje życie, musisz zgłosić się po pomoc do specjalisty.
Współczesne rozumienie współuzależnienia odnosi się do specyficznej relacji w związku, która charakteryzuje się zaabsorbowaniem i skrajną zależnością – emocjonalną, społeczną, a także fizyczną – od innej osoby. Główną konsekwencją współuzależnienia jest to, że osoba współuzależniona jest zajęta opieką nad uzależnionym partnerem lub partnerką na tyle, że zapomina zadbać o siebie, co skutkuje zaburzeniem rozwoju tożsamości.
Zastanawiasz się, jakie są cechy osoby współuzależnionej i po czym można poznać współuzależnienie? Objawy, na które warto zwrócić uwagę, na przykładzie współuzależnienia od alkoholu, to przede wszystkim: odczuwanie skrajnej zależności od bliskiej osoby, poczucie odpowiedzialności za jej uczucia i działania, nadmierna opiekuńczość i niskie poczucie własnej wartości, utrwalony i nieracjonalny system przekonań na temat picia alkoholu przez bliską osobę, wraz z przekonaniem na temat możliwości kontrolowania picia, irracjonalny system kontroli emocjonalnej, autodestrukcyjne schematy i nawyki poznawcze, nieskuteczność lub ograniczone zdolności przeciwdziałania destrukcji oraz ograniczone umiejętności fizycznego i psychicznego wycofania się z patologicznej relacji.
Z punktu widzenia najnowszych klasyfikacji chorób oraz zaburzeń psychicznych współuzależnienie nie stanowi odrębnej jednostki chorobowej ani zaburzenia. Jest to syndrom, który obejmuje określone cechy i zachowania, wśród których najczęściej wymienia się: koncentrację na zachowaniach alkoholowych osoby uzależnionej, ograniczającą własne potrzeby i wartości, przejęcie od osoby uzależnionej i rozwinięcie systemu iluzji i zaprzeczania, przejęcie kontroli nad relacją uzależniony-substancja, ograniczające odpowiedzialność osoby pijącej, zaburzenia emocjonalne, w tym m.in.: huśtawki nastrojów, napięcie, stany lękowe i depresyjne, zaburzenia czynności poznawczych, w tym: zagubienie, brak poczucia sensu, zakłócenie wzorców normy i zdrowia, nierealistyczne oczekiwania, wzrost tolerancji na destrukcję i kompulsywne przywiązanie, zaburzenia psychosomatyczne, desperację i poczucie pustki duchowej.
Długotrwałe funkcjonowanie w trudnej i niszczącej relacji z osobą uzależnioną ogranicza swobodę wyboru postępowania, prowadzi do pogorszenia własnego stanu zdrowia psychicznego i fizycznego, utrudniając zmianę sytuacji na lepsze osoby współuzależnionej.
W takiej sytuacji z pomocą przychodzi terapia dla współuzależnionych pod okiem profesjonalisty, która opiera się na spotkaniach indywidualnych i grupowych z psychoterapeutą, który specjalizuje się w leczeniu uzależnień. W ten sposób osoba współuzależniona ma szansę zrozumieć destrukcyjne mechanizmy, które nią kierują, często podtrzymując uzależnienie, co sprzyja wprowadzeniu zdrowszych i bardziej skutecznych sposobów funkcjonowania.
Psychoterapia osoby współuzależnionej jest rekomendowana niezależnie od tego, czy osoba uzależniona również podjęła leczenie. Możliwe jest prowadzenie dwóch terapii równolegle, równie korzystna jest ponadto terapia uzależnionej pary. Wystarczy zgłosić się do psychoterapeuty na pierwszą konsultację i podjąć walkę o powrót do zdrowia w Poradni leczenia uzależnień i współuzależnień. Dodatkowo po przeprowadzeniu terapii osoby współuzależnionej bardzo pomocnymi są spotkania osób współuzależnionych (al.-anon).
Andrzej Koenig, ociemniały
Fot. Freepik /radioklinika.pl
