Od początku 2024 roku został wprowadzony nowy rodzaj świadczenia dla niepełnosprawnych, a mianowicie świadczenie wspierające. Skierowane jest ono do osób z niepełnosprawnościami mających największą potrzebę wsparcia. Co ważne, świadczenie to jest przeznaczone bezpośrednio dla osoby z niepełnosprawnością, nie natomiast dla opiekuna osoby wymagającej opieki.
Świadczenie to przysługuje osobie, która ukończyła 18. rok życia. Jest ono kompatybilne z rentą socjalną, czyli osoba może otrzymywać oba te świadczenia jednocześnie, niezależnie od dochodów, czyli wysokość świadczenia nie będzie zależeć od dochodów osoby niepełnosprawnością oraz jest wolne od egzekucji, czyli nie może być zajęte przez komornika. Dodatkowo świadczenie jest zwolnione z podatku dochodowego, czyli osoba nie będzie musiała płacić podatku od świadczenia wspierającego, jest ono niewliczane do dochodu, czyli nie będzie brane pod uwagę przy obliczaniu wysokości innych świadczeń lub pomocy ze środków publicznych
W ostatnim czasie m.in. na portalach społecznościowych pojawiły się oferty płatnej pomocy w uzyskaniu świadczenia wspierającego. Dlatego Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) ostrzega osoby z niepełnosprawnością, które są zainteresowane uzyskaniem takiego świadczenia przed taką formą płatnej pomocy. Pracownicy ZUS bezpłatnie pomagają w wypełnieniu wniosku o świadczenie i złożeniu go w placówkach lub przez infolinię.
ZUS w swoim komunikacie podaje, że przedstawiciele niektórych kancelarii odwiedzają w domach osoby z niepełnosprawnością, często starsze, które nie zawsze dokładnie zapoznają się z treścią podpisywanych dokumentów. Zdarza się, że dopiero później dowiadują się o wysokich opłatach zapisanych w umowie.
ZUS zaznacza, że nie trzeba korzystać właśnie z płatnych usług kancelarii czy pośredników, aby otrzymać świadczenie wspierające. Wniosek można złożyć samodzielnie przez internet na portalu eZUS lub z bezpłatnym wsparciem pracowników ZUS.
Osoba z niepełnosprawnością może również upoważnić do załatwiania spraw w ZUS-ie zaufaną osobę, na przykład członka rodziny lub bliskiego. Taki pełnomocnik również może liczyć na bezpłatną pomoc pracowników ZUS przy złożeniu wniosku.
Świadczenie wspierające przysługuje osobom posiadającym decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia na poziomie od 70 do 100 punktów w skali potrzeby wsparcia. Poziom potrzeby wsparcia określany jest punktowo.
Decyzje ustalające poziom potrzeby wsparcia wydawane są przez wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności na wniosek osób z niepełnosprawnościami. Zgodnie z ustawą o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych potrzeba wsparcia to stan, w którym osoba z niepełnosprawnością ma trudności lub nie jest w stanie samodzielnie wykonywać pewnych czynności związanych z codziennym funkcjonowaniem. Przy ustalaniu potrzeby wsparcia bierze się pod uwagę np.:
• wiek osoby;
• rodzaj niepełnosprawności;
• zdolność osoby do samodzielnego wykonywania określonych czynności;
• rodzaj wymaganego wsparcia;
• czas niezbędny do wykonania czynności;
• konieczność wsparcia przez inną osobę lub technologię wspomagającą.
Potrzebę wsparcia ustala się na podstawie obserwacji, wywiadu bezpośredniego, formularza w zakresie ustalania poziomu potrzeby wsparcia czy informacji wskazanych w kwestionariuszu.
Zgodnie z Ustawą o świadczeniu wspierającym świadczenie było wprowadzane etapowo, aby dostosować system do rosnącej liczby uprawnionych.
• Od 2024 r. przysługiwało osobom z najwyższym poziomem potrzeby wsparcia (87-100 punktów),
• Od 2025 r. rozszerzono je na osoby z 78-86 punktami.
• Od 2027 roku dostęp do niego uzyskają wszystkie osoby z niepełnosprawnością, które mają co najmniej 70 punktów
Z wyjątkiem specjalnej ścieżki dla osób, których opiekunowie pobierali świadczenia opiekuńcze – one mogły korzystać z niego już od 2024 r.
Andrzej Koenig, ociemniały
Fot. Pixabay/zdjęcie ilustracyjne
